“`html

Türkiye’nin Eylül Ayı Dış Ticaret Verileri Açıklandı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Ticaret Bakanlığı’nın ortaklaşa yürüttüğü çalışmalar sonucunda eylül ayına ait geçici dış ticaret verileri duyuruldu.

Genel Ticaret Sistemi (GTS) çerçevesinde, eylül ayında ihracat, bir önceki yılın aynı dönemine göre %2,8 artış göstererek 22 milyar 576 milyon dolar olarak kayıtlara geçti. Buna karşın, ithalat %8,7’lik bir artışla 29 milyar 479 milyon dolara ulaştı.

Eylülde dış ticaret açığı, geçtiğimiz yılın aynı ayına göre %33,8 oranında artarak 6 milyar 903 milyon dolara yükseldi. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise Eylül 2024’te %81 iken, bu ay %76,6 olarak belirlendi.

Ocak-Eylül Döneminde Dış Ticaret Açığı %11,8 Artış Gösterdi

Ocak ile eylül arasındaki süreçte ihracat, geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre %4,1’lik bir artışla 200 milyar 578 milyon dolara yükseldi. İthalat ise %5,9 artışla 267 milyar 637 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Bu dönemde dış ticaret açığı %11,8 artarak 67 milyar 60 milyon dolara tırmandı. İhracatın ithalatı karşılama oranı, Ocak-Eylül 2024 döneminde %76,3 iken, bu yıl %74,9 seviyesine geriledi.

Enerji ve Altın Hariç Dış Ticaret Verileri

Eylülde enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç ihracat, %2,1 artışla 20 milyar 785 milyon dolardan 21 milyar 227 milyon dolara yükseldi. Aynı dönemde, enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç ithalat %5,8 artarak 21 milyar 204 milyon dolardan 22 milyar 438 milyon dolara çıktı.

Bu kapsamda, enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç dış ticaret fazlası 1 milyar 211 milyon dolar olarak gerçekleşti. Dış ticaret hacmi ise %4 artışla 43 milyar 665 milyon dolara ulaştı. Bu ayda enerji ve altın hariç ihracatın ithalatı karşılama oranı %94,6 olarak belirlendi.

İhracatın ekonomik faaliyetleri incelendiğinde, eylülde imalat sanayinin payı %94,5, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı %3, madencilik ve taş ocakçılığı sektörünün payı ise %1,8 olarak belirlendi.

Ocak-eylül döneminde de imalat sanayinin ihracattaki payı %94,5, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı %3,3, madencilik ve taş ocakçılığı sektörünün payı ise %1,6 düzeyinde oldu.

Geniş ekonomik gruplar analizi yapıldığında, eylülde ithalatta ara mallarının payı %69,1, sermaye mallarının payı %14,9 ve tüketim mallarının payı %15,5 olarak hesaplandı. Yılın 9 ayında ise ara mallarının ithalattaki payı %69, tüketim mallarının payı %16,3, sermaye mallarının payı ise %14,5 seviyesine geldi.

Almanya İhracatta, Çin İthalatta İlk Sırada

Eylül ayında ihracatta Almanya, 1 milyar 904 milyon dolar ile ilk sırayı aldı. Bu ülkeyi 1 milyar 387 milyon dolarla Birleşik Krallık, 1 milyar 348 milyon dolarla ABD, 1 milyar 101 milyon dolarla Irak ve 1 milyar 100 milyon dolarla İtalya takip etti. Bu ayda ilk beş ülkeye yapılan ihracat, toplam ihracatın %30,3’ünü oluşturdu.

Ocak-eylül döneminde, 16 milyar 552 milyon dolarla Almanya yine ilk sırada yer aldı. Bunu sırasıyla 12 milyar 392 milyon dolarla Birleşik Krallık, 12 milyar 19 milyon dolarla ABD, 9 milyar 835 milyon dolarla İtalya ve 8 milyar 674 milyon dolarla Irak izledi. İlk beş ülkeye yapılan ihracat, toplam tarımın %29,7’sini oluşturdu.

Eylülde ithalatta ilk sıradaki ülke ise Çin oldu. Bu ülkeden yapılan ithalat 4 milyar 264 milyon dolar olarak kaydedildi. Çin’i 3 milyar 247 milyon dolarla Rusya, 2 milyar 363 milyon dolarla Almanya, 1 milyar 485 milyon dolarla Birleşik Arap Emirlikleri ve 1 milyar 465 milyon dolarla ABD izledi. İlk beş ülkeden gelen ithalat, toplam ithalatın %43,5’ini oluşturdu.

Ocak-eylül döneminde ithalatta da ilk sırayı 36 milyar 754 milyon dolarla Çin aldı. Bu ülkeyi 31 milyar 801 milyon dolarla Rusya, 22 milyar 273 milyon dolarla Almanya, 12 milyar 742 milyon dolarla ABD ve 11 milyar 687 milyon dolarla İtalya takip etti. İlk beş ülkeden gelen ithalat, toplam ithalatın %43,1’ini oluşturdu.

Teknoloji Yoğunluğuna Göre Dış Ticaret Verileri

Mevsimsel ve takvimsel etkilerden arındırılmış seride, eylülde bir önceki aya göre ihracat %4,3 azalırken, ithalat %8,2 artış gördü. Takvimsel etkilerden arındırıldığında ise geçen yılın aynı ayına göre, ihracat %0,4 azalarak, ithalat %5,1 artış kaydetti.

Teknoloji yoğunluğuna dayalı dış ticaret verileri, “ISIC Rev.4” sınıflamasındaki imalat sanayisi ürünlerini kapsamaktadır. Eylülde bu sınıflama kapsamında imalat sanayi ürünlerinin toplam ihracattaki payı %94,5 oldu. Yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi içerisindeki payı %3,1 olarak belirlendi.

Ocak-eylül döneminde ISIC Rev.4’e göre imalat sanayisi ürünlerinin toplam ihracattaki payı %94,5, yüksek teknoloji ürünlerinin payı ise %3,7 olarak kaydedildi. Eylülde imalat sanayisi ürünlerinin toplam ithalattaki payı %85, yüksek teknoloji ürünlerinin payı ise %12,5 olarak belirlendi.

Ocak-eylül döneminde imalat sanayi ürünlerinin ithalattaki payı %81,5, yüksek teknoloji ürünlerinin payı ise %11,3 olarak kayıtlara geçti.

Özel Ticaret Sistemi Verileri

Özel Ticaret Sistemi çerçevesinde, eylülde ihracat, geçen yılın aynı ayına göre %3 artışla 20 milyar 550 milyon dolara ulaştı. İthalat ise %10,6 artarak 28 milyar 22 milyon dolara çıktı.

Eylülde dış ticaret açığı %38,7 artarak 5 milyar 388 milyon dolardan 7 milyar 472 milyon dolara yükseldi. İhracatın ithalatı karşılama oranı, Eylül 2024’te %78,7 iken, bu yılın aynı ayında %73,3’e geriledi.

Özel Ticaret Sistemi verilerine göre, ocak-eylül döneminde geçen yıla kıyasla ihracat %4,4 artışla 182 milyar 42 milyon dolara, ithalat ise %6,6 artışla 250 milyar 788 milyon dolara yükseldi.

Ocak-eylül dönemindeki dış ticaret açığı %13 artarak 60 milyar 854 milyon dolardan 68 milyar 746 milyon dolara ulaştı. İhracatın ithalatı karşılama oranı, Ocak-Eylül 2024 döneminde %74,1 iken bu yıl %72,6 seviyesine geriledi.

“`