Sudan’ın Eski Dongola kentinde gerçekleştirilen arkeolojik kazılar, Orta Çağ Nubia tarihine dair çarpıcı bir keşfi gün yüzüne çıkardı. Varşova Üniversitesi Polonya Akdeniz Arkeolojisi Merkezi’nin yürüttüğü çalışmalar sırasında, bir çöp yığını içerisinde bulunan Arapça yazılı belge, daha önce yalnızca efsanevi bir figür olarak bilinen Kral Kaşkaş’ın gerçek tarihini doğruladı.
16. ve 17. yüzyıla tarihlenen bu idari belge, Orta Çağ Nubia’sının devlet yönetim yapısı ve sosyo-ekonomik ilişkilerine dair önemli bilgiler sunuyor. Kral Kaşkaş’ın Mukurra devletinin hükümdarlarından biri olduğu, bu belgedeki yazılı emirle kesinlik kazandı.
Keşfedilen ferman, dönemin değerli varlıkları olan kumaş ve hayvan gibi unsurların devrine ilişkin direktifleri içeriyor. Araştırmacı Tomasz Barański, bu belgenin görünüşte basit olmasına rağmen, bölgedeki yönetim şekline, vergi sistemine ve elit sınıfın ticari faaliyetlerine dair önemli ipuçları sağladığını aktardı.
Belgenin dilbilgisel yapısı da dikkat çekiyor. Klasik edebi Arapça ile yazılmayan ve yerel yönetim diline özgü hatalar barındıran ferman, o dönemde Arapçanın bölgedeki idari süreçlere nasıl entegre olduğuna dair değerli veriler sunuyor. Bu keşif, ayrıca Sudan’ın İslamlaşma sürecini ve kültürel etkileşim aşamalarını anlamak açısından kritik bir kaynak olarak değerlendiriliyor.
Eski Dongola, Nil Vadisi’nde siyasi ve kültürel bir merkez olarak 4. yüzyıldan 14. yüzyıla kadar Mukurra Krallığı’nın başkenti görevini üstlenmişti. Mısır ile Afrika’nın iç bölgeleri arasında stratejik bir konumda bulunan bu şehir, dönemin yasaları, kilise yapıları ve elit sınıfı ile güçlü bir medeniyet merkezi olma özelliği taşıyordu. Bulunan bu idari belge, Dongola tarihinin yeterince belgelenememiş dönemlerine dair önemli boşlukları doldurması bekleniyor.
About the Author
